Van producten naar partnerships: hoe energiesystemen vandaag de dag opnieuw worden gedefinieerd

Door Andrea Menti, Business Line Leader, Energy Distribution, ABB Electrification Smart Buildings Division

In gebouwen, industrie en gemeenschappen verandert de manier waarop we energie produceren, distribueren en gebruiken sneller dan de systemen die dit moeten ondersteunen. Elektrificatie neemt toe. Digitalisering wordt volwassen. Regelgeving evolueert. En de waarde ligt nu in hoe goed alles samenwerkt.

In elektrische distributie is deze verschuiving bijzonder duidelijk. Naarmate elektrificatie versnelt en digitalisering volwassen wordt, verschuift onze industrie van het verkopen van componenten naar het mogelijk maken van verbonden, flexibele en intelligente energie-ecosystemen. Partnerschapsmodellen zullen beter presteren dan productgerichte modellen op het gebied van veiligheid, veerkracht, kosten en CO2-uitstoot, omdat de eisen aan energie-infrastructuur steeds complexer worden en beter kunnen worden aangepakt via samenwerkende ecosystemen van leveranciers.

Energiedistributie is vandaag de dag een systeem, geen set producten

Gebouwen worden vandaag geconfronteerd met uitdagingen die vijf jaar geleden nog niet bestonden:

Electrificatie versnelt overal: warmtepompen, elektrische voertuigen (EV's), zonnepanelen op daken, opslagm snelladen en datacenters¹.
Belastingen moeten dynamisch, efficiënt en evenwichtig worden beheerd.
In de VS wordt bijvoorbeeld verwacht dat de piekstroomvraag tegen 2035 met 26 procent zal groeien, waarbij datacenters alleen al mogelijk 176 GW kunnen bereiken – vijf keer de huidige niveaus².
Wereldwijd stijgen de emissies van gebouwen nog steeds met ongeveer 0,6 procent per jaar³, ondanks efficiëntieverbeteringen

Elektrische distributie was ontworpen voor een lineaire, voorspelbare wereld. De wereld van vandaag is dynamisch, digitaal en multidirectioneel. Moderne prestaties zijn afhankelijk van verbonden beveiligingsapparaten, digitale monitoring, lastbeheer en integratie van hernieuwbare energie.

Geen enkel gebouw kan worden geoptimaliseerd zonder dat deze lagen met elkaar communiceren – en het leveren van die integratie vereist uitgebreide knowhow over meerdere disciplines.

De waarde verschuift van componenten naar verbonden oplossingen

Naarmate meer assets worden geëlektrificeerd en meer apparaten digitaal worden, wordt elektrische distributie een data-ecosysteem. Beveiliging en meting die offline werken, kunnen geen ondersteuning bieden voor voorspellend onderhoud of realtime optimalisatie en bedrijfscontinuïteit. En een gebouw zonder gestandaardiseerde data kan niet voldoen aan de nalevingseisen van morgen.

Dit is waarom geïntegreerde open oplossingen beter presteren dan standalone producten. Digitalisering verandert hoe waarde wordt gecreëerd: beveiliging wordt voorspellend, rapportage wordt continue monitoring, lastbalancering wordt realtime, en onderhoud wordt prestatiegericht.

Voor ABB is dit precies waarom we investeren in open, interoperabele architecturen en waarom we samenwerken met digitale energiespecialisten zoals Cleanwatts. Samen maken we flexibiliteit op gemeenschapsniveau mogelijk en verbeteren we hoe gebouwen interacteren met lokale netwerken.

Regelgeving maakt partnerschap een vereiste, geen optie

Hoewel Europa vooroploopt met regelgeving zoals het Digital Product Passport, EPBD en de Smart Readiness Indicator, ontstaan vergelijkbare druk wereldwijd – van ISO 50001's systeembrede energiebeheervereisten, tot het Amerikaanse Grid-Interactive Efficient Buildings (GEB) framework, tot de smart building codes van Singapore en Japan.

Allemaal wijzen ze naar dezelfde conclusie: naarmate regelgevingskaders van kracht worden, moeten energiesystemen verbonden, digitaal en interoperabel zijn. Dit is waarom elektrische distributie niet langer gaat over individuele componenten, maar over geïntegreerde intelligente systemen.

Het eerste digitale condominium in Sardinië, Italië

Praktijkvoorbeelden van partnerschapsgedreven energiemodellen:

Deze verschuiving is al gaande.

Geïntegreerde gebouwenergiesystemen: Het eerste "digitale condominium" in Sardinië, Italië, integreert elektrische distributie, gebouwautomatisering, fotovoltaïsche opwekking en een digitaal beheerplatform van een derde partij, en illustreert hoe partnerschapsgedreven, interoperabele architecturen slimmer en flexibeler energiebeheer in residentiële gebouwen mogelijk kunnen maken.

Energiegemeenschappen en microgrids: Projecten zoals onze samenwerking met Cleanwatts wijzen naar een toekomst waarin gebouwen niet alleen energie verbruiken, maar deze actief coördineren, delen en lokale netwerken stabiliseren.
Hotels, campussen en ziekenhuizen: Waar EV-laden, HVAC, opslag, hernieuwbare energie en gebouwautomatisering allemaal gecoördineerd lastbeheer en beveiliging nodig hebben.
Industriële en productielocaties: Waar uptime, stroomkwaliteit en voorspellend onderhoud afhankelijk zijn van naadloze integratie tussen beveiliging, sensoren en digitale platforms.

In elk geval is de beperkende factor niet de technologie, maar hoe goed de technologie samenwerkt.

Wat gebouweigenaren moeten doen

Op basis van wereldwijde inzichten en praktijkervaring zullen de meest toekomstbestendige gebouwbeheerders vijf stappen nemen:

Geef prioriteit aan open, interoperabele elektrische distributiearchitecturen. Vermijd gesloten systemen. Kies partners die samenwerken en open standaarden hanteren.
Ontwerp voor flexibiliteit, niet alleen voor de huidige belastingen. Elektrificatie groeit te snel voor statische ontwerpen. Bouw ruimte en intelligentie in.
Maak digitale monitoring de standaard. Zichtbaarheid is nu een veiligheidsinstrument en de basis voor optimalisatie en naleving.
Breng partners vroeg samen. Elektrische ontwerpers, OEM's, integrators, digitale leveranciers en operators moeten vanaf de conceptfase op één lijn zitten, niet na de inbedrijfstelling.
Behandel elektrische distributie als een platform, niet als een checklist. De gebouwen die het beste presteren, zijn degenen die als ecosystemen zijn gebouwd.

Naarmate elektrificatie, digitalisering en regelgevingseisen samenkomen, treedt de industrie een fase binnen waarin elektrische distributie ophoudt een verzameling componenten te zijn en een netwerk van partnerschappen wordt. Productgericht denken kan de veiligheid, prestaties en flexibiliteit die moderne elektrificatie vereist niet leveren. Partnerschapsgedreven energie-ecosystemen kunnen dat wel.

De slimme gemeenschappen en digitale samenwerkingen van vandaag laten al zien wat mogelijk is. De winnaars zullen degenen zijn die een heel systeem kunnen laten samenwerken.

Over de auteur

Andrea Menti

Andrea Menti is de Business Line Leader voor Energy Distribution binnen ABB Electrification Smart Buildings. In deze rol houdt hij toezicht op de wereldwijde activiteiten en stimuleert hij innovatie en efficiëntie in energiedistributie-oplossingen die veiligheid, betrouwbaarheid en duurzaamheid verbeteren.

Met bijna drie decennia bij ABB heeft Andrea meerdere leiderschapsposities bekleed in operations, supply chain en general management, waarbij hij diepgaande expertise heeft opgedaan in complexe, mondiale omgevingen. Vóór zijn huidige rol was hij Head of Operations voor ABB's Electrification Business Area, waar hij strategische transformatie-initiatieven leidde en bedrijfsprocessen optimaliseerde in meerdere regio's. Hij heeft ook belangrijke leiderschapsrollen vervuld binnen ABB's Smart Power en Motors & Generators divisies, waarbij hij grootschalige bedrijven beheerde van innovatie, verkoop en ontwikkeling tot productie, logistiek en supply chain operations.

Andrea is gepassioneerd over innovatie, change management en persoonlijke ontwikkeling. Hij gelooft dat empowerment, samenwerking, wendbaarheid en klantgerichtheid de hoekstenen zijn van een succesvol bedrijf. Zijn leiderschap wordt gekenmerkt door een toekomstgerichte aanpak, waarbij uitdagingen worden omgezet in kansen om continue groei en vooruitgang te stimuleren.

Andrea is gevestigd in Italië en heeft een Master's degree in Mechanical Engineering van Politecnico di Milano.